fbpx
 

Проф. д-р Светомир Шкариќ е роден во Дојран во 1941 година, во селско семејство. Основно образование завршил во Дојран и Гевгелија, а гимназија во Струмица. Дипломирал на Правниот факултет во Скопје, а магистрирал и докторирал на Правниот факултет во Белград, под менторство на проф. Јован Ѓорѓевиќ. Биран е за асистент на проф. Евгени Димитров, а потоа за доцент и проферсор по предметот Уставно право на Правниот факултет во Скопје. Бил на студиски престој во Гренобл, Сапоро и Токио и визитинг професор во Бордо. Предавал 15 години на политичката школа „Јосип Броз Тито“ во Кумровец, заедно со Киро Глигоров, Предраг Враницки, Мухамед Филиповиќ, Мијат Шуковиќ, Милојко Друловиќ и Славој Жижек. Учествувал на повеќе конгреси на Меѓународното здружение за уставно право (L'AIDC), Меѓународно здружение за политички науки (IPSA) и Меѓународно здружение за истражување на мирот (IPRA). Поднесените трудови се објавени во книгата „Македонија на сите континенти“ (2000). Автор е на книгите: Law, Force and Peace - Macedonia and Kosovo (2002), Democratic Elections in Macedonia 1990-2002 (2005), Научно толкување - Устав на Република Македонија (2014) и Уставно право, осмо издание (2015). Подолго време работи на учебниците: „Политички теории - нова доба“ и „Уставното право на Европската унија“. Подготвува дваесетина есеи по повод одбележувањето на 70 години од постоењето на Правниот факултет „Јустинијан Први“ во Скопје (1951-2021). Преку блоговите уставното право го доближува до граѓаните, до државната власт и до опозицијата.

Правните аспекти на Брегзитот

проф. др. Светомир Шкариќ

svetomir skarik 200x250Повлекувањето на Обединетото кралство (O.K.) од ЕУ (Брегзит) е правен потфат без преседан во историјата на правото. Повлекувањето тангира три испреплетени правни системи - британското, европското и меѓународното право. Резултатотот од расплеткувањето ќе се види дури по три години од напуштање на ЕУ. Тогаш ќе биде видливо дали Брегзитот е успешен или е грешка.

Повеќе
  177 Кликови
  0 Коментари

SHBA lëviz drejt autokracisë pas gjyqit të Presidentit Tramp

prof. Dr. Svetomir Shkariq

svetomir skarik 200x250Gjyqi i Presidentit Tramp në Senat pa dëshmitarë dhe tolerimi i pengesave të kongresit nga Shtëpia e Bardhë tregojnë se Shtetet e Bashkuara po kalojnë me shpejtësi nga demokracia në autokraci. Në kontekstin e një partie thellësisht të ndarë senatoriale, një preçedent i tillë në gjykim anulon plotësisht impiçmentin e tij si një mjet kushtetues për kontrollin e ekzekutivit. Pas çështjes “Ukraina” – SHBA-ja nuk mund të jetë më një shembull për vendet e tjera në luftën e tyre kundër korrupsionit, as nuk mund të jenë një shembull i sundimit të ligjit.

Повеќе
  1233 Кликови
  0 Коментари

САД се движат кон автократија по судењето на претседателот Трамп

проф. д-р Светомир Шкариќ

svetomir skarik 200x250Судењето на претседателот Трамп во Сенатот без сведоци и толерирањето на опструкцијата на Конгресот од страна на Белата куќа покажуваат дека САД забрзано се движат од демократија кон автократија. Во услови на длабока партиска поделеност на сенаторите, таквиот преседан на судењето целосно го обесмислува импичментот како уставно средство за контрола на извршната власт. По случајот „Украина“ - САД не можат веќе да бидат пример на другите земји во нивната борба против корупцијата, ниту можат да бидат пример за владеење на правото.

Повеќе
  1398 Кликови
  0 Коментари

Revokimi i Presidentit Trump

prof. d-r Svetomir Shkariq

svetomir skarik 200x250Revokimi ose impiçmenti i Presidentit Donald Trump nga Dhoma e Përfaqësuesve tregon se anëtarët e Kongresit amerikan janë së pari partiakë dhe pastaj amerikanë. Republikanët dhe Demokratët janë varrosur thellë në hendekët e tyre dhe nuk shohin më larg se interesat e partisë. Kjo është arsyeja pse revokimi i Trump-it nuk do të përfundojë me heqjen e tij nga presidenca, megjithëse ai akuzohet për krime të rënda dhe shkelje flagrante të Kushtetutës së SHBA-së.

Повеќе
  1153 Кликови
  0 Коментари

Отповикувањето на претседателот Трамп

Проф. д-р Светомир Шкариќ

svetomir skarik 200x250Отповикот или импичментот на претседателот Доналд Трамп од страна на Претставничкиот дом покажува дека членовите на Конгресот на САД прво се партијци, а потоа Американци. Републиканците и демократите се закопани длабоко во своите ровови и не гледаат подалеку од партиските интереси. Затоа, Трамп нема да биде отповикан од претседателската функција иако е обвинет за тешки кривични дела и за флагрантно кршење на Уставот на САД.

Повеќе
  1480 Кликови
  0 Коментари

Kuvendi i shpërndarë nuk mund të ringjallet

Svetomir Shkariq 

svetomir skarik 200x250Vetë shpërndarja e Kuvendit dhe zgjedhjet e parakohshme, përdoren nga partitë politikë si mjet për të ngelur kohë më të gjatë në pushtet dhe jo për të mirë publike. Fillimisht duhet të miratohet aktvendim për shpalljen e zgjedhjeve, ndërsa më pas të merret vendimi për vetë - shpërbërje. Kjo është zgjidhje më logjike sesa të veprohet në mënyrë të kundërt, si deri më tani.

Повеќе
  1536 Кликови
  0 Коментари

Распуштеното собрание не може да оживее

Светомир Шкариќ

svetomir skarik 200x250Самораспуштењето на Собранието и предвремените избори се користат од политичките партии како средство за подолго останување на власт, а не за јавно добро. Прво треба да се донесе решение за распишување на изборите, а потоа да се пристапи кон донесување на одлуката за самораспуштање. Тоа е пологично решение отколку да се постапи обратно, како досега.

Повеќе
  2209 Кликови
  0 Коментари

Privilegjet e tepërta të Presidentit

prof. d-r Svetomir Shkariq

svetomir skarik 200x250Presidenti i Republikës ka privilegje të panjohura për një shtet të vogël dhe të varfër. Ato janë aplikuar me shpejtësi, në derë të vogël, me ligj të thjeshtë. Si pasojë e kësaj, Maqedonia dy dekada gjendet në një gjendje paradoksale. Nga njëra anë, paraqet “vend të artë” (Eldorado” për presidentët e mëparshëm dhe familjet e tyre, ndërsa nga ana tjetër, qytetarët ngulfaten në varfëri ekstreme. Ligji duhet të shlyhet sepse nxit klientelizëm, korrupsion dhe avaze vjedhjeje në shoqërinë.

Повеќе
  1666 Кликови
  0 Коментари

Прекумерните привилегии на претседателот

проф. д-р Светомир Шкариќ

svetomir skarik 200x250Претседателот на Републиката има привилегии непознати за мала и сиромашна држава. Воведени се набрзина, на мала врата, со обичен закон. Како последица на тоа, Македонија е две децении во парадоксална состојба. Од една страна, претставува „златна земја“ (Елдорадо) за поранешните претседатели и нивните семејства, а од друга, граѓаните се дават во екстремна сиромаштија. Законот треба да се укине оти поттикнува клиентeлизам, корупција и крадливи навики во општеството.

Повеќе
Тагови:
  3002 Кликови
  0 Коментари

Përgjegjësia politike dhe penale e presidentit

MK

prof. d-r. Svetomir Shkariq

svetomir skarik 200x250Presidenti i Republikës ka përgjegjësi politike dhe penale për veprimet e parashikuara në Kushtetutë. Përgjigjet edhe për veprimet e  pa ekzekutuara nëse mosrealizimin e tyre janë dëmtuar ndjeshëm interesat shtetërore ose  interesat e qytetarëve.Çdo sjellje e tij mund të përfundojë si një  vepër penale "Tradhti". Përgjegjësia politike buron nga Kushtetuta, ndërsa ajo penale nga legjislacioni penal dhe nga pikëpamja e gjerë e teorisë kushtetuese të përgjegjësisë penale të presidentit .

Повеќе
  1656 Кликови
  0 Коментари

Политичка и кривична одговорност на претседателот

ALB

проф. д-р Светомир Шкариќ

svetomir skarik 200x250Претседателот на Републиката има политичка и кривична одговорност за дејствијата што се предвидени во Уставот. Одговара и за неизвршените дејствија ако со нивното  пропуштање значително се   оштетени  државните интереси или интересите на граѓаните. Секое негово поведение може  да заврши како кривично дело ,,Предавство“. Политичката одговорност извира од Уставот, а кривичната од кривичното законодавство и од поширокото гледање на уставната теорија на кривичната одговорноста на претседателот.

Повеќе
  3580 Кликови
  0 Коментари

Pozita paradoksale e presidentit

prof. d-r Svetomir Shkariq

Presidenti i Republikës gjendet në gjendje paradoksale. Nga njëra anë, Kushtetuta i ndan funksione të shumta, ndërsa nga ana tjetër, në mënyrë koprrace i përcakton mjetet për realizimin e tyre në planin praktik. Kundër kësaj padrejtësie nuk e ka ngritur zërin asnjë nga presidentët paraprak. Për dallim nga ata, presidenti i ri tanimë kërkon zgjidhje për përmirësim të gjendjes. Ndërsa zgjidhja mund të gjendet nëse përcaktohet për përdorim më të gjerë të dekreteve dhe nëse në mënyrë të qartë dhe të parashikueshme i dimensionon fjalimet dhe mesazhet për Kuvendin dhe për qytetarët. Kjo do të thoshte inovacion i qenësishëm i funksionit të presidentit dhe ngritja e tij në rang në të lartë.

Повеќе
  1695 Кликови
  0 Коментари

Парадоксалната положба на претседателот

проф. д-р Светомир Шкариќ

Претседателот на Републиката се наоѓа во парадоксална положба. Од една страна, Уставот му доделува бројни функции, а од друга страна, скржаво ги определува средствата за нивно остварување на практичен план. Против ваква неправда не се побунил ниту еден од предходните претседатели. За разлика од нив, новиот претседател веќе бара решение за подобрување на состојбата. А решението може да се најде ако се определи за поширока употреба на указите и ако на јасен и предвидлив начин ги димензионира обраќањата и пораките до Собранието и граѓаните. Тоа би значело значително иновирање на претседателската функција и нејзино подигање на повисок ранг.

Повеќе
  2243 Кликови
  0 Коментари

Pyetje për presidentin e ri

prof. d-r Svetomir Shkariq

Shefi i pestë me radhë i shtetit të Maqedonisë tanimë tregoi shenjë të pavarësisë, përkundër presioneve që vijnë nga partitë politike që e mbështetën zgjedhjen e tij. Kjo është shenjë e mirë se dëshiron të jetë personalitet, e jo i dëgjueshëm. Nëse vazhdon ashtu do të ketë të drejtë të plotë që të prezantohet si president i të gjithë qytetarëve. Si qytetar e pyes: a ka instrumente të mjaftueshme për realizimin e kompetencave të veta; a dëshiron që funksionin e vet ta vë nën kontroll kushtetues dhe të jetë president i përgjegjshëm; dhe nëse pas përfundimit të mandatit të presidentit do ti shfrytëzojë privilegjet e tij siç e bënë edhe paraardhësit e tij të gjallë?

Повеќе
  1081 Кликови
  0 Коментари

Прашања за новиот претседател

проф. д-р Светомир Шкариќ

Петтиот по ред шеф на македонската држава веќе покажа знак на независност, наспроти притисоците што доаѓаат од страна на политичките партии што застанаа зад неговиот избор. Тоа е добар знак дека сака да биде личност, а не послушник. Ако така продолжи тогаш ќе има право да се претставува како претседател на сите граѓани. Како граѓанин го прашувам: дали има доволно инструменти за остварување на своите надлежности; дали сака својата функција да ја стави под уставна контрола и да биде одговорен претседател; и дали по истекот на претседателскиот мандат ќе ги користи истите привилегии како и неговите живи претходници?

Повеќе
  2334 Кликови
  0 Коментари

Цензусот е услов да имаме нов претседател

проф. д-р Светомир Шкариќ

Ако нема цензус во вториот изборен круг земјата може подолго време да остане без претседател. По вториот неуспешен круг веднаш ќе мора да се распишат нови претседателски избори со нови кандидати. Ако и тие избори бидат неуспешни, тогаш политичките партии треба да се договорат што понатаму. Дали ќе се распишат трети избори едно подруго или ќе се менува Уставот, со цел да се симне цензусот од вториот круг или пак претседателот да се избира во Собранието со двотретинско мнозинство гласови. Постои и трето решение - веднаш по вториот изборен круг од 5 мај да се распишаат предвремени парламентарни и претседателски избори.

Повеќе
  1872 Кликови
  0 Коментари

Sa janë të realizueshme premtimet në zgjedhjet presidenciale?

prof. d-r Svetomir Shkariq

Blerim Reka do ta kishte mbyllur Pallatin në Vodno dhe dëshiron të jetë me popullin. E dallon karakterin monarkik të presidentit të tanishëm i cili jeton i izoluar në Vodno, me rrethim të ngjashëm me oborrin dhe një kabinet tejet të madh, pa ekip këshillëdhënës. Gordana Siljanovska – Davkova do ti kishte hequr privilegjet – pensionin e presidentit dhe zyrën e presidentit. Maqedonia është shtet i varfër dhe nuk mund të durojë privilegje të tilla të cilat presidenti i tretë me radhë i gëzon tanimë dhjetë vjet. Ndërsa Stevo Pendarovski i qetëson të punësuarit në Pallatin presidencial të mos druajnë nga revanshizmi partiak. Fushata e deritanishme e tregon qartë dallimin midis kandidatëve.

Повеќе
  1855 Кликови
  0 Коментари

Колку се остварливи ветувањата на претседателските кандидати?

проф. д-р Светомир Шкариќ

Блерим Река би ја затворил Палатата на Водно и сака да биде со народот. Го препознава монархискиот карактер на сегашниот претседател кој живее изолирано на Водно, со дворско опкружување и гломазен кабинет, без советнички тим. Гордана Силјановска - Давкова би ги укинала привилегиите - претседателската пензија и претседателската канцеларија. Македонија е сиромашна држава и не може да поднесува такви привилегии кои третиот по ред претседател ги користи веќе десет години. А Стево Пендаровски ги смирува вработените во Претседателската палата да не стравуваат од партиски реваншизам. Досегашната кампања јасно ја покажува разликата меѓу кандидатите.

Повеќе
  2269 Кликови
  0 Коментари

Vetëm një kandidat i pavarur mund të jetë president i suksesshëm

prof. d-r Svetomir Shkariq

svetomir skarik 200x250Pavarësia e kandidatit është parakusht për kryerjen e suksesshme të funksionit të presidentit. Ajo është në vend të parë ndërsa në vend të dytë janë dituria dhe përvoja politike e kandidatit. Pavarësia duhet të jetë së paku në nivelin e presidentit Kiro Gligorov, nëse dëshirojmë të kemi shef të dobishëm të shtetit në periudhën vijuese. Dhe anasjelltas, pa shkallë të tillë të pavarësisë, kandidati i zgjedhur mund të shndërrohet lehtë në aktivist partiak, me gatishmëri të futet në shkelje të Kushtetutës dhe ligjeve, gjithmonë kur atë do t’ia imponojë partia e cila i ka dhënë përkrahje në zgjedhje. Kjo është e qartë në mënyrë të kristaltë nga mandati dhjetëvjeçar i presidentit aktual, nga keqbërjet e të cilit vështirë se do të mund të dilet në fund për një kohë të gjatë.

Повеќе
  909 Кликови
  0 Коментари

Само независен кандидат може да биде успешен претседател

проф. д-р Светомир Шкариќ

svetomir skarik 200x250Независноста на кандидатот е предуслов за успешно извршување на претседателската функција. Таа е на прво место а на второ се знаењето и политичкото искуство на кандидатот. Независноста треба да биде барем на нивото на претседателот Киро Глигоров, ако сакаме да имаме корисен шеф на државата во наредниот период. И обратно, без таков степен на независност, избраниот кандидат може лесно да прерасне во партиски активист, со готовност да се втурне во кршење на Уставот и законите, секогаш кога тоа ќе му го наложи партијата што му дала поддршка на изборите. Тоа е кристално јасно од десетгодишниот мандат на сегашниот претседател, од чии недела општеството долго време тешко ќе може да излезе на крај.

Повеќе
  1953 Кликови
  0 Коментари
  • Блогирај +

    Приклучете се кон тимот соработници и предложете тема или испратeте текст, со Ваша фотографија и куса биографија на info@iks.edu.mk.Повеќе

  • Насоки +

    Текстовите треба да имаат помеѓу 900 и 1300 зборови и да бидат напишани во куси пасуси, во разбирлив и неформален стил. Повеќе

  • Преземи +

    Содржината на блогот е слободна за споделување и читателите можат да оставаат разумни и конструктивни коментари на блоговите. Повеќе

  • 1

Следете не