Дали медиумите се навистина медиум и што ако не се? Набљудување на прибегнувањето во дискурсот на убедливоста во реторичкиот говор и медиумската манипулација
Број 9 | ноември 2026
др. Фе-Александра Хасе
DOI: 10.64370/SBMY2788
Апстракт
Овој труд го разгледува прашањето дали медиумите се навистина медиум и што ако не се, преку анализа на убедливоста на реторичкиот говор во теоријата на реториката, ставајќи ја во контраст со техниките на манипулација воспоставени од медиумите, како клучен пристап кон современата состојба што медиумите ја наметнуваат врз луѓето. По разграничувањето на медиумот во теоријата на реториката и во медиумите, како и на систематското место на концептот на медиумот како стилско средство во рамките на теоријата на реториката, преку студија на случај на говор создаден од ChatGPT ги прикажуваме разликите меѓу имитативното фабрикување говор генерирано со вештачка интелигенција и човечкиот говор обликуван во согласност со реторичките начела. Понатаму, ги разграничуваме различните рамки на човечката комуникација што произлегуваат од реториката и од техничките медиуми, а чиј ефект е менување на свеста на комуникаторот изложен на нив. Во последниот дел го разгледуваме и го одговараме почетното прашање, претставувајќи модел на типови медиуми заснован врз нивното манипулативно влијание, како и врз карактеристичните одлики на говорот и медиумот во теоријата на реториката и на содржината на медиумите, кои, како средства на комуникација, се подложни на манипулација.
Клучни зборови: дигитални медиуми; теорија на медиумите; теорија на реториката; вештачка интелигенција
